ดอกหัก vs ดอกตาม ต่างกันยังไง? + วิธีคิดดอกแชร์ (มีตัวอย่าง)
สรุปสั้นๆ: ดอกหักและดอกตาม คือสองวิธี "จ่ายดอก" ในวงแชร์ที่ต่างกันตรง ใครจ่าย และจ่ายเมื่อไหร่ — ดอกหัก คือผู้ที่ประมูลได้ (ผู้เปีย) ถูกหักดอกออกจากเงินกองทันที จึงรับเงินน้อยลง ส่วนคนที่ยังไม่เปียจ่ายเงินต้นน้อยลงเท่าดอก ส่วน ดอกตาม คือผู้เปียรับเงินกองเต็มก่อน แล้วค่อยทยอย "จ่ายดอกตาม" ในงวดถัดๆ ไป
ถ้าคุณกำลังจะเล่นแชร์แล้วงงว่าวงนี้คิดดอกแบบไหน บทความนี้อธิบายครบ พร้อมตัวอย่างคำนวณจริงให้ดูทีละขั้น
ดอกแชร์ คืออะไร?
ในวงแชร์แบบประมูล (เปีย) คนที่อยากได้เงินก้อนก่อนจะ เสนอดอก แข่งกัน ใครเสนอดอกสูงสุดก็ได้รับเงินกองงวดนั้นไป "ดอก" ที่เสนอก็คือ ต้นทุนของการได้เงินก่อน — เปรียบเหมือนดอกเบี้ยที่ผู้เปียก่อนยอมจ่ายให้เพื่อนร่วมวงที่ยอมรอ
คำถามคือ "ดอก" ก้อนนี้ ถูกหักตอนไหน — ตอนรับเงิน (ดอกหัก) หรือทยอยจ่ายทีหลัง (ดอกตาม) นี่แหละคือความต่างทั้งหมด
ดอกหัก คืออะไร?
ดอกหัก = ดอกถูก หักออกจากเงินกองทันที ที่ประมูลได้
- ผู้เปีย (คนที่ประมูลได้) รับเงินน้อยลง เท่ากับดอกที่ตัวเองเสนอ
- คนที่ ยังไม่เปีย (มือเป็น) ได้ประโยชน์ — งวดนี้จ่ายเงินต้นน้อยลงเท่าดอก
- เหมาะกับคนที่อยากรู้ยอดชัดเจนตั้งแต่ต้น ไม่มีภาระผูกพันทีหลัง
พูดง่ายๆ: "เปียก่อน เสียดอกก่อน หักจบในงวดเดียว"
ดอกตาม คืออะไร?
ดอกตาม = ผู้เปีย รับเงินกองเต็มก่อน แล้วค่อย ทยอยจ่ายดอกตาม ในงวดถัดๆ ไป
- ผู้เปีย รับเต็ม ในงวดที่ประมูลได้ (สภาพคล่องดีกว่า ได้เงินก้อนเต็มไปใช้ก่อน)
- แต่กลายเป็น มือตาย ที่ต้อง "จ่ายดอกตาม" เพิ่มในงวดหลังจนจบวง
- เหมาะกับคนที่ต้องการเงินก้อนเต็มเร่งด่วน และรับภาระจ่ายดอกทีหลังได้
พูดง่ายๆ: "รับเต็มก่อน แล้วผ่อนดอกตามไปเรื่อยๆ"
ดอกหัก vs ดอกตาม ต่างกันยังไง (ตารางเทียบ)
| ประเด็น | ดอกหัก | ดอกตาม |
|---|---|---|
| ดอกถูกจ่ายเมื่อไหร่ | หักทันทีตอนเปีย | ทยอยจ่ายงวดถัดไป |
| ผู้เปียได้รับเงิน | กองเต็ม ลบ ดอก | กองเต็ม |
| ใครได้ประโยชน์เฉพาะหน้า | คนยังไม่เปีย (จ่ายน้อยลง) | ผู้เปีย (ได้เต็มก่อน) |
| ภาระหลังเปีย | ไม่มี | ต้องจ่ายดอกตามจนจบวง |
| เหมาะกับ | อยากจบในงวดเดียว | อยากได้เงินก้อนเต็มก่อน |
วิธีคิดดอกแชร์ (สูตร + ตัวอย่างจริง)
ลองใช้วงตัวอย่างนี้:
- เงินต่องวด (ต่อมือ): 1,000 บาท
- จำนวนสมาชิก: 10 คน
- ดอกที่ประมูลชนะงวดนี้: 50 บาท
คำนวณพื้นฐาน:
เงินกองเต็ม (full pot) = เงินต่องวด × จำนวนสมาชิก
= 1,000 × 10 = 10,000 บาท
ดอกรวม (total dok) = ดอกที่ชนะ × (จำนวนสมาชิก − 1)
= 50 × (10 − 1) = 450 บาท
กรณีดอกหัก: ผู้เปียรับ = เงินกองเต็ม − ดอกรวม
ผู้เปียรับงวดนี้ = 10,000 − 450 = 9,550 บาท
ผู้เปียได้ 9,550 บาท (ถูกหักดอก 450) ส่วนเพื่อนที่ยังไม่เปียจ่ายงวดนี้น้อยลง
กรณีดอกตาม: ผู้เปียรับ = เงินกองเต็ม
ผู้เปียรับงวดนี้ = 10,000 บาท (เต็ม)
ผู้เปียได้เต็ม 10,000 บาท แต่ต้องทยอยจ่ายดอกตามในงวดถัดไปจนจบวง
💡 จะเห็นว่า "ตัวเลขดอก" เท่ากัน แต่ จังหวะการจ่าย ต่างกัน — ดอกหักหักทีเดียวจบ ดอกตามผ่อนทีหลัง
แล้วควรเลือกแบบไหน?
- อยาก ได้เงินก้อนเต็มไปใช้ก่อน และรับภาระจ่ายดอกทีหลังได้ → ดอกตาม
- อยาก จบภาระในงวดเดียว ไม่ผูกพันทีหลัง → ดอกหัก
- ถ้าเป็น ลูกแชร์ที่ตั้งใจเปียท้ายๆ เพื่อออมเงิน ดอกหักมักได้เปรียบ เพราะได้ส่วนลดเงินต้นจากดอกของคนเปียก่อน (อ่านต่อเรื่อง เปียก่อน vs เปียท้าย)
ไม่มีแบบไหน "ดีกว่า" เสมอ — ขึ้นกับว่าคุณต้องการเงินตอนไหนและรับภาระแบบไหนได้
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
ดอกหัก กับ ดอกตาม อันไหนคุ้มกว่า? ไม่มีคำตอบตายตัว — ดอกตามให้สภาพคล่องดีกว่า (ได้เต็มก่อน) ส่วนดอกหักจบภาระเร็วกว่าและคนเปียท้ายได้ส่วนลดเงินต้น เลือกตามความต้องการเงินของคุณ
ดอกแชร์คิดยังไงให้ไม่เสียเปรียบ? รู้สูตรพื้นฐาน (เงินกอง = เงินต่องวด × สมาชิก, ดอกรวม = ดอกชนะ × (สมาชิก−1)) และจดทุกงวดให้ครบ จะได้ตรวจสอบได้ว่าใครจ่ายเท่าไหร่ ไม่ต้องเชื่อใครฝ่ายเดียว
ถ้าจดดอกผิด/ตกหล่นจะทำยังไง? นี่คือปัญหาคลาสสิกของการจดมือ ใช้เครื่องมือที่คำนวณและบันทึกอัตโนมัติจะลดข้อพิพาทได้มาก (ดูด้านล่าง)
คำนวณดอกแชร์อัตโนมัติ ไม่ต้องจดมือ
การจดดอกหัก/ดอกตามทุกงวดด้วยมือคือบ่อเกิดของข้อพิพาท "ใครจ่ายแล้ว ใครยังไม่จ่าย จ่ายเท่าไหร่"
เปียแชร์ (Peershare) คำนวณดอกหัก/ดอกตามและตารางงวดให้อัตโนมัติ พร้อม บันทึกทุกการจ่ายเป็นหลักฐานที่แก้ย้อนหลังไม่ได้ — ฟรีตลอดไป ถูกต้องตาม พ.ร.บ. การเล่นแชร์ พ.ศ. 2534 และเราไม่ถือเงินของคุณ ทำหน้าที่แค่เก็บหลักฐานให้
บทความที่เกี่ยวข้อง: วงแชร์คืออะไร เล่นยังไง (ฉบับมือใหม่) · เปียก่อน vs เปียท้าย เลือกแบบไหนดี · ศัพท์แชร์ที่ต้องรู้